چک‌لیست فنی پیش از اجرای پروژه تقویت آنتن موبایل در فضای باز

پیش از اجرای سیستم تقویت آنتن موبایل در یک محوطه باز، صرفاً بررسی اینکه «گوشی آنتن دارد یا ندارد» کافی نیست. در پروژه‌های فضای باز، به‌خصوص معادن، سایت‌های صنعتی، نیروگاه‌ها و محوطه‌های گسترده، باید ابتدا شرایط لینک ورودی، وضعیت اپراتورها، توپوگرافی، محل نصب آنتن Donor و محدوده موردنیاز برای پوشش بررسی شود.

یک Site Survey مناسب می‌تواند از انتخاب اشتباه تجهیزات، نصب آنتن در محل نامناسب و صرف هزینه برای سیستمی که ورودی RF مناسبی ندارد جلوگیری کند.

1. مشخص کردن محدوده واقعی پروژه

پیش از هرگونه طراحی باید محدوده‌ای که قرار است تحت پوشش قرار گیرد مشخص شود.

موارد زیر باید ثبت شوند:

• مختصات دقیق سایت
• مساحت تقریبی محدوده
• طول و عرض محوطه
• نقاطی که پوشش در آن‌ها ضروری است
• مسیرهای تردد
• ساختمان‌ها و اتاق‌های موردنیاز
• محل استقرار کارکنان
• نقاط حساس مانند اتاق کنترل، نگهبانی و تعمیرگاه
• جاده‌ها و مسیرهای داخل معدن
• محدوده‌هایی که پوشش در آن‌ها اولویت پایین‌تری دارد

در یک معدن بزرگ، بهتر است محدوده پوشش به چند Zone تقسیم شود تا مشخص شود هر آنتن یا Sector قرار است چه ناحیه‌ای را پوشش دهد.

2. شناسایی اپراتورهای موردنیاز

قبل از انتخاب تجهیزات باید مشخص شود پروژه برای کدام اپراتورها طراحی می‌شود.

حداقل موارد زیر باید بررسی شوند:

• همراه اول
• ایرانسل
• رایتل در صورت وجود سرویس قابل استفاده
• سایر شبکه‌هایی که در منطقه قابل دریافت هستند

اما صرفاً مشاهده نام اپراتور در گوشی کافی نیست.

برای هر اپراتور باید مشخص شود:

• آیا پوشش مستقیم وجود دارد؟
• آیا اتصال از طریق رومینگ انجام می‌شود؟
• چه فناوری‌ای فعال است؟
• چه Bandهایی در محل قابل دریافت هستند؟
• آیا سیگنال در محل Donor قابل استفاده است؟

3. بررسی فناوری شبکه

در محل پروژه باید مشخص شود هر اپراتور روی چه فناوری‌هایی قابل دریافت است.

برای مثال:

• 2G / GSM
• 3G / UMTS
• 4G / LTE

در صورت وجود شبکه‌های جدیدتر، فناوری‌های مربوطه نیز باید جداگانه بررسی شوند.

این موضوع اهمیت زیادی دارد؛ زیرا ممکن است یک اپراتور در یک نقطه 2G مناسبی داشته باشد اما LTE آن ضعیف یا ناپایدار باشد.

بنابراین عبارت «همراه اول در این نقطه آنتن دارد» به‌تنهایی اطلاعات کافی برای طراحی نیست.

4. اندازه‌گیری پارامترهای RF

در Site Survey باید پارامترهای فنی شبکه ثبت شوند.

برای LTE، موارد مهم شامل:

• RSRP
• RSRQ
• SINR
• RSSI
• PCI
• Cell ID
• Band
• EARFCN یا اطلاعات فرکانسی مربوطه

برای شبکه‌های 2G و 3G نیز پارامترهای متناسب با همان فناوری باید ثبت شوند.

بهتر است اندازه‌گیری‌ها فقط در یک نقطه انجام نشوند.

برای مثال در یک پروژه معدنی می‌توان چند نقطه را بررسی کرد:

Point A → Point B → Point C → Point D

سپس نتایج با یکدیگر مقایسه شوند.

5. بررسی محل احتمالی نصب Donor

یکی از مهم‌ترین قسمت‌های Site Survey، تعیین محل مناسب آنتن Donor است.

باید چند نقطه احتمالی بررسی شود و برای هر نقطه موارد زیر ثبت گردد:

• ارتفاع از سطح زمین
• ارتفاع نسبت به ساختمان یا سازه
• وضعیت دید به اطراف
• جهت احتمالی سایت اپراتور
• کیفیت سیگنال
• فاصله تا تجهیزات Booster
• امکان اجرای کابل
• امکان نصب دکل یا پایه
• دسترسی برای تعمیرات
• ایمنی محل نصب

بلندترین نقطه الزاماً بهترین نقطه برای نصب Donor نیست.

6. بررسی Line of Sight

اگر فاصله معدن تا سایت رادیویی زیاد باشد، باید مسیر بین Donor و منبع سیگنال بررسی شود.

موارد مهم عبارت‌اند از:

• کوه
• تپه
• دیواره معدن
• ساختمان
• سازه فلزی
• ارتفاعات طبیعی
• تغییرات شدید ارتفاع زمین

در پروژه‌های دوربرد بهتر است علاوه بر Line of Sight، وضعیت Fresnel Zone نیز در طراحی‌های حساس بررسی شود.

هدف این است که مشخص شود آیا مسیر انتشار RF شرایط مناسبی برای ایجاد لینک Donor دارد یا خیر.

7. تست چند ارتفاع برای Donor

در مناطق دورافتاده، بهتر است در صورت امکان سیگنال در ارتفاع‌های مختلف اندازه‌گیری شود.

برای مثال:

• سطح زمین
• 5 متر
• 10 متر
• 15 متر
• 20 متر

البته ارتفاع‌های تست باید متناسب با شرایط واقعی پروژه انتخاب شوند.

اگر با افزایش ارتفاع، کیفیت لینک به‌صورت محسوسی بهتر شود، می‌توان این موضوع را در طراحی سازه و دکل لحاظ کرد.

اما اگر افزایش ارتفاع تأثیر قابل‌توجهی نداشته باشد، باید علت اصلی ضعف لینک بررسی شود.

8. تعیین جهت Donor

پس از انتخاب ارتفاع، جهت آنتن باید مشخص شود.

برای آنتن‌های Directional مانند:

• Yagi
• LPDA
• Panel Directional

باید جهت‌های مختلف آزمایش شوند.

در هر جهت باید پارامترهای RF ثبت و مقایسه شوند.

این کار ممکن است نشان دهد که بهترین جهت دقیقاً همان جهتی نیست که صرفاً بر اساس نزدیک‌ترین سایت روی نقشه تصور کرده‌ایم.

9. انتخاب نوع آنتن Donor

انتخاب آنتن باید بر اساس نتیجه Site Survey انجام شود.

Yagi

برای شرایطی که:

• یک جهت مشخص اهمیت دارد
• فاصله تا منبع سیگنال زیاد است
• Gain مناسب در یک مسیر مشخص موردنیاز است

می‌تواند گزینه مناسبی باشد.

LPDA

در شرایطی که:

• چند باند موردنیاز است
• فرکانس‌های مختلف باید پوشش داده شوند
• انعطاف‌پذیری فرکانسی اهمیت دارد

می‌تواند کاربرد بیشتری داشته باشد.

در هر دو حالت باید مشخصات واقعی آنتن، Gain، VSWR، Polarization و محدوده فرکانسی بررسی شود.

10. بررسی Polarization

در لینک Donor باید Polarization آنتن نیز بررسی شود.

عدم تطابق مناسب Polarization می‌تواند باعث ایجاد افت در لینک شود.

در پروژه‌های حرفه‌ای باید مشخص شود:

• Polarization آنتن Donor چیست؟
• Polarization مورد استفاده شبکه چگونه است؟
• آیا نصب مکانیکی آنتن باعث تغییر Polarization می‌شود؟
• آیا آنتن‌های چندگانه به‌درستی تنظیم شده‌اند؟